W “Autobiografii” opisano prawdziwe historie. Fragment o Raksie ma drugie dno

Dla wielu słuchaczy “Autobiografia” jest głosem pokolenia dorastającego w czasach PRL-u. Obok “Dziwny jest ten świat” Czesława Niemena regularnie pojawia się w zestawieniach najważniejszych polskich piosenek wszech czasów. Jak zdradził nam Bogdan Olewicz, czyli autor tekstu “Autobiografii”, pierwotnie miało to być połączenie życiorysów trzech osób związanych z zespołem Perfect: Zbigniewa Hołdysa, Bogdana Olewicza i Andrzeja Mogielnickiego. To właśnie ich dotyczy wers: “Było nas trzech, w każdym z nas inna krew”. To dlatego piosenka do dziś brzmi tak autentycznie.

Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo

REKLAMA

— Tam nie ma kłamstwa. Jest pewną kroniką pewnej generacji — podkreśla autor tekstu.

To CV było inspiracją do nagrania przeboju “Autobiografia” zespołu Perfect

Pomysł narodził się w bardzo nieoczekiwanych okolicznościach. Nie była to ani próba stworzenia przeboju, ani zamówienie muzyczne. Inspiracją okazało się… CV.

— Pewna firma polonijna, która chciała mnie zatrudnić, poprosiła o CV. Kilka godzin »rzeźbiłem« swój życiorys i pomyślałem: »a może by napisać życiorys, ale w trochę innej formie?«. I tak gdzieś do czternastej cały ten tekst »spłynął« do kajetu, w którym zapisywałem pomysły — wspominał Olewicz w rozmowie z “Faktem”.

To właśnie z tego pomysłu narodził się tekst, który później śpiewała cała Polska. Autorzy umieścili w nim własne wspomnienia z młodości, marzenia o sławie, pierwsze muzyczne fascynacje i bunt charakterystyczny dla ludzi dorastających w latach 60. i 70.

Cenzura PRL zmieniła tekst piosenki “Autobiografia”

Powstawanie “Autobiografii” przypadło jednak na czas, gdy każdy tekst piosenki musiał przejść przez państwową cenzurę. Choć dziś może wydawać się to niewiarygodne, urzędnicy analizowali nawet pojedyncze słowa i wersy.

Jednym z najbardziej znanych przykładów ingerencji cenzorskiej był fragment: “Wujek Józek zmarł”. Dla twórców było oczywiste, że chodzi o Józefa Stalina. Dla cenzorów również.

— W ogóle nie mam zielonego pojęcia, że w roku 1980 komuś jeszcze zależało na tym, aby nie dotykać kultu stalinizmu. Zdawało mi się, że to jest w ogóle absurdalne — wspomina dziś Olewicz.

W efekcie zakwestionowany wers musiał zniknąć z utworu. Zastąpiono go słowami: “Wiatr odnowy wiał”.

Olewicz przyznaje, że przez wcześniejsze doświadczenia z klubami studenckimi, teatrem i kabaretami miał nieco inne wyobrażenie o pracy cenzorów.

— Mieliśmy spotkania z cenzurą i okazało się nagle, że tam są naprawdę przytomni, dobrze edukowani ludzie, tylko służą po prostu innej, według mnie złej, sprawie — mówi.

Historia dziewczyny z “twarzą Poli Raksy” w “Autobiografii”

Wiele osób zastanawia się pewnie, czy historia dziewczyny bohatera utworu, tej, która miała “Poli Raksy twarz”, również wydarzyła się naprawdę. Okazuje się, że muzycy rzeczywiście mieli upatrzoną dziewczynę, którą uważali za równie uroczą jak słynna aktorka. Jednak zakończenie tej historii zostało zainspirowane losem innej dziewczyny, którą Bogdan Olewicz postanowił uwiecznić w piosence.

— Bo została sama i nie umiała dać sobie rady. […] Była w ciąży. Bo nie było kasy lub było zbyt późno na dozwoloną prawem aborcję. […] I zdarzały się tragedie — wyjaśniał Bogdan Olewicz w wywiadzie dla reporter.edu.pl.

Mimo zmian wymuszonych przez urzędników przesłanie piosenki pozostało nienaruszone. Być może właśnie dlatego “Autobiografia” przetrwała próbę czasu. Nie jest jedynie historią jednego człowieka, ale zapisem doświadczeń całego pokolenia Polaków, którzy marzyli o wolności, muzyce i lepszym życiu. Historia powstania utworu pokazuje, że czasem największe przeboje rodzą się z najbardziej prozaicznych sytuacji.

Patrycja Markowska szczerze o trudnym dzieciństwie. “Czułam się samotna”

Niespodziewane wideo z Grzegorzem Markowskim. “Przestraszyło mnie to”

Markowska zapewnia “Fakt”, że jej tata rozstał się z branżą na dobre. “Nie chce się już nigdzie ruszać”

Wojciech Frelek / PAP